Tractie uitgelegd: wielmotoren, limited slip en 100% sperdifferentieel op de shovel

Laatst bijgewerkt: 8 oktober 2026 · Door het team van uw officiële GIANT dealer

Een shovel die wegzakt in de kuil, doorslipt op de helling of op natte klinkers blijft steken: tractie is het verschil tussen doorwerken en vastzitten. GIANT lost dat per modelklasse anders op — met wielmotoren, limited slip of een 100% sper. Dit artikel legt uit wat de systemen doen, wanneer u ze inschakelt en wat banden, dubbellucht en ballast daaraan toevoegen.

Waarom een wiel doorslipt

Een differentieel verdeelt de aandrijfkracht over de twee wielen van een as, zodat ze in een bocht met verschillende snelheid kunnen draaien. Het nadeel: de kracht volgt de weg van de minste weerstand. Staat één wiel op natte mest of in een modderspoor, dan draait dát wiel door en krijgt het wiel met grip niets. Op een kniklader, waarvan het gewicht bij het heffen naar voren verschuift, slipt daardoor vaak een achterwiel — juist op het moment dat u de hoop in wilt. Een sper koppelt de wielen aan elkaar, zodat de kracht naar het wiel met grip gaat.

Drie systemen bij GIANT

Wielmotoren met lengtesper. Bij de compacte modellen zit in elk wiel een hydromotor. Slipt een wiel, dan stroomt de olie naar dat wiel en verliest de rest kracht; de lengtesper koppelt de voor- en achterzijde, zodat alle wielen gelijk blijven draaien. U schakelt hem in met een knop als het nodig is.

Limited slip. De middenklasse heeft in beide assen een zelfsperrend differentieel: zodra het snelheidsverschil tussen de wielen te groot wordt, remt het differentieel het slippende wiel af en gaat er automatisch kracht naar de andere kant. U hoeft niets te bedienen, en sturen blijft mogelijk.

100% sper. De zwaarste modellen hebben op beide assen een sper die de wielen volledig aan elkaar koppelt. Dat is het sterkste middel bij een kuil, een modderige dam of een hoop die niet wil wijken — maar alleen voor rechtuit, en alleen zolang het nodig is.

Wanneer in- en uitschakelen

Schakel de sper in vóórdat u vastloopt, niet erna: op een natte helling, bij het indringen in een kuil, op sneeuw of in een modderspoor. Zet hem weer uit zodra u grip heeft, en in elk geval voordat u stuurt of op verharding komt. Met een ingeschakelde 100% sper stuurt een kniklader zwaar, slijt hij banden en belast hij de assen en het knikpunt onnodig. Limited slip regelt zichzelf; daar heeft u geen omkijken naar. Hoe u de bediening in de vingers krijgt, leest u in shovel bedienen.

Op een helling: rijd met de last bergopwaarts en gebruik de sper om door te trekken, niet om een dwarshelling te overwinnen. De sper geeft tractie, geen stabiliteit — die komt van gewicht, spoorbreedte en een lage last. Zie veilig werken met de shovel.

Banden: het eerste wat u kunt verbeteren

Tractie begint bij het contact met de grond. Het grove AS-profiel geeft op gras, zand en modder de meeste grip; op beton en klinkers slijt het snel en geeft het SKID-industrieprofiel juist meer houvast. GRASS-banden sparen de zode maar bijten minder; X-TRAC zit ertussenin. Een bredere band spreidt het gewicht en zakt minder weg op zacht veen of natte klei. De profielen per model staan in shovelbanden kiezen en in de bandenkiezer.

Dubbellucht — een tweede stel wielen naast de standaardbanden — halveert de bodemdruk en helpt vooral op zachte grond en kuilplaten. Het is leverbaar voor de meeste modellen en snel af te nemen voor smalle doorgangen. Houd rekening met de bredere machine en met de spatbordverbrederset die daarbij hoort.

Ballast: gewicht op de juiste plek

Bij het heffen verschuift het gewicht van de machine naar voren, en juist de achterwielen leveren de tractie. Extra gewicht achter — GIANT levert contragewichten van 40 kg (meerdere stuks onder het frame) tot 275 kg onder de machine, en 70 tot 90 kg achterop — verhoogt niet alleen de kiplast, maar houdt ook de achterwielen aan de grond. Ballast heeft wel een prijs: elke kilo extra moet mee de kuil in en kost brandstof. Hoe kiplast en ballast samenhangen, leest u in kiplast en bedrijfsgewicht uitgelegd.

De praktijk per toepassing

• Melkvee en kuil: limited slip of 100% sper, AS-banden, ballast achter; de kuil aanrijden in de langzame stand. Zie shovel voor de melkveehouderij.
• Winterdienst: sper aan bij het aanzetten van de schuif, uit bij het sturen; zie sneeuwschuiven en strooien.
• Gras en sportvelden: sper uit, GRASS-banden of dubbellucht, lichte machine.
• Bouwplaats en puin: SKID-banden, HD-assen, sper alleen in de modder.

Veelgestelde vragen